“Think Small” Işığında Volkswagen Beetle Tarihi

Her Alman bir otomobil sahibi olabilsin diye üretilen, 1938-2003 yılları arasında dünyada toplam 21.5 milyon satarak dünyanın en çok satılan otomobili olma özelliğini taşıyan, tartışmasız dünyanın en kült otomobili Volkswagen Beetle’ın hikayesini birlikte keşfetmeye var mısınız?

1938 yılında The New York Times yeni Beetle’ı okuyucularına “Hitler’in bebeği” başlığıyla duyurdu. Bu haberin etkisi günümüze kadar ulaştı. Bugün bazı Almanlarda dahil olmak üzere bir çok insan Volkswagen Beetle’ın Adolf Hitler tarafından tasarlandığını düşünüyor. Oysa gerçek biraz farklı. Bu kült otomobilin tasarımı bugün lüks otomobil markalarından birinin kurucusuna ait. Porshe’un kurucusu Fedinand Porshe

Volks-wagen

1931 yılında ucuz, pratik bir otomobil için kolları sıvayan Porshe, o dönemde Mercedes Benz’deki çalışmalarıyla dünyanın en iyi mühendisi olarak ün kazanmıştı. Bu ünü sayesinde Nazi hükümetiyle yolu kesişti. Hitler çok gelişmemiş bir şehirde (bugünkü Wolfsburg) Avrupa’nın en büyük otomobil fabrikasını kurarak burada Volks-wagen yani Türkçesiyle halkın otomobili üretme kararı almıştı. Hitler ucuz, rahat, her Alman’ın sahip olabileceği bir otomobil üretilmesini istiyordu. Hapiste yattığı yıllarda Henry Ford’un biyografisini okumuştu ve böyle bir otomobili üretmenin mümkün olabileceğini düşünüyordu. Hitler ve Porshe’un bu iki ortak isteği bir işbirliğine dönüştü. Volkswagen Beetle’ın üretilmesi için çalışmalar başladı.

Ferdinand Porshe’un çalışmalarıyla yakından ilgilenen Hitler, çizimlere kendisi de katkı yaptı. Aşağıdaki fotoğraf Ferdinand Porshe’un üzerinde çalıştığı otomobil. Bu görünümden bildiğimiz görüntüsüne ulaşmasında Hitler’in payı olduğu söyleniyor. Yine eskiz çizimler de Hitler’e ait.

1

2

3

1932-1938 yılları arasında yapılan çalışmalardan sonra Volkswagen Beetle’ın bildiğimiz hali ortaya çıktı ve Hitler bu otomobili 27 Mayıs 1938’de halka sundu. Almanca KfD Wagen (Kraft Durch Fraude) adıyla, İnglizce de ise “Strengh through Joy Car” adıyla piyasaya sunuldu.

4

5

6

İlk yıllarda çok fazla üretim sağlanamadı. 2. Dünya savaşının başlaması üretimi daha da azalttı. Almanların yenilgisinden sonra önce Amerikalılar ardından da İngilizler fabrikayı himayesi altına aldı. Savaşın ardından 1945’te İngiliz himayesinde üretim yeniden başladı. 1948 yılında Heinz Nordhoff Volkswagen’in genel müdürü oldu ve yeni bir Beetle için kolları sıvadı. Bu tarihten sonra Beetle düzenli olarak 2003 yılına kadar üretildi.

1946 yılında 1000.’si üretilen Volkswagen Beetle, 1954 yılında 1 milyon üretim rakamına ulaştı. 1957-63 yılları arası satışını 100 binden 400 bine çıkardı. Batı Almanya’da sokaktaki her üç otomobilden biri Beetle’dı.

7

8

Bu arada 1953 yılından itibaren arka camı değişikliğe uğradı ve tekli oval haini aldı.

9

Bettle’ın Amerika’daki yükselişi

Volkswagen Beetle’ı dünyanın en ünlü ve en çok satılan otomobili yapan şey şüphesiz onun Amerika macerasıdır. Dünyanın en iyi reklam kampanyası olarak gösterilen “Think Small” a sebep olan bir macera…

Rock&Roll müziğin babası Elvis Presley bir otomobil tutkunuydu. Askerlik görevi için Almanya’ya gönderildiğinde kendisine kullanılmış bir Beetle satın aldı. Böylece Amerika onun sayesinde Beetle ile tanışmış oldu. 1949 yılında Amerika’da distribütörlüğünü Max Hoffman’ın üstlendiği Beetle ilk yıl sadece 2 adet sattı.1953 yılına gelindiğinde satışlar 1000’e yükselmişti. Volkswagen yetkilileri Amerika’da kendi distribütör ağlarını açma zamanının geldiğini düşünüyorlardı.

“Think Small” ve efsane olmuş bir marka kişiliği

1959 yılında Volkswagen yetkilileri genelde yerli yapım, büyük otomobillerin satıldığı Amerikan otomobil pazarında küçük, ucuz ve yakıt tasarruflu Beetle ile pay sahibi olmanın yollarını aradılar. Bu amaçla Doyle Don Bernbach(DDB) ile çalışma kararı aldılar.

Sandstorm Dijital ajansının Strateji Direktörü Omar Kattan’ın belirttiğine göre:

Kampanya sürecinde ilk aşamada ilanın başlığı “Willkommen” olarak düşünülmüştü. Fakat müşteri bunu çok Alman bularak Amerikalı rakiplere karşı bizim de en az onlar kadar Amerikalı görünmemiz gerekir diye düşündü. DDB’den George Lois “Yahudilere bir Nazi arabası satmak zorundayız.” diyerek çekincelerini belirtti. Bernbach, Lois’i ikna ederek “İşte bunu General Motors’u hedef alarak yapabiliriz.” dedi.

Beetle son derece dürüst bir otomobildi. Özellikleri ortadaydı. Saklanacak ya da çarpıtılacak bir şey yoktu. Reklamları da tıpkı kendisi gibi dürüst olmalıydı. Özellikle metinler sanki arkadaş arkadaşa anlatırmış gibi samimi ve içten olmalıydı. Aslında“Think Small” karalama defterlerinden birinde yazan bir başlıktı. “Lemon” ise müşteri Rita Selden’in önerilen reklamlardan birine yaptığı bir yorumdu. Fakat bu düşünceler ışığında ortaya efsanevi reklamlar çıktı. (Okumak isteyenler için metinlere de yer veriyorum.)

Lemon

The Volkswagen was rejected . Chrome strip on the glove compartment spoils his view and should be replaced . Chances are good that you would not see it , but Inspector Kurt Kroner said . At our factory in Wolfsburg operates 3,389 people who perform only one task: to check the “Volkswagen” at each stage of production ( 3.000 ” Volkswagen “is made every day – more inspectors than cars ). Each shock absorber is tested ( spot checks are not done) , every windshield is scanned . “Volkswagen” reject because surface scratches barely visible to the eye. Last checked – it is something ” every car off the assembly line inspectors VW launches stand the test car – a total of 189 test marks , up to an automatic brake stand – and they say “no” to a ” Volkswagen “From the fifties. Such care for detail means that the VW, in general, lasts longer and requires less maintenance than other cars (This also means that VW used underestimate less than other machines. ). We tear lemons , you get Plum “

Think Small

 Our small car more not so new . A couple of dozen children out of college do not try to squeeze into it. The guy at the gas station does not ask where the gas goes . Nobody even staring at our form. In fact , some of those who leads our avtomobilchik , do not even think that 32 miles per gallon required of any outstanding effort. Or use five pints quarts of oil instead of five . Or no need for antifreeze. or overcoming 40,000 miles on one set of tires. That’s why , once using our proposals, you do not return them even in thought. Except when you squeeze into the little parking space. or renew your tiny insurance. or pay a small bill for repairs. Or take your old VW at the expense of buying new. Think about it

10

 

11

12

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

13

14

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

15

16

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

17

18

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

“Thinking Small” kitabının yazarı Adrea Hiott özellikle reklamın stratejisi anlamamız adına dikkat etmemizi istediği bir nokta var; “Bernbach bu kampanyada gençlerin hayata dair hayal kırıklığına uğramış olmaları ile yeni bir bakış açısına aç olmalarını birleştirdi ve onlara akıllı, dikkatlerini toparlayıcı bir otomobil verdi. Kampanyanın sonuçları 20.yüzyılın en iyisi olarak adlandırıldı. Üniversite öğrencileri dergilerdeki reklamları kesip duvarlarına yapıştırıyorlardı. Acaba bugünün üniversite öğrencilerine hangi reklam bunu yaptırabilir?” .

19

 

Hiott’un düşüncelerine şöyle katkıda bulunmak istiyorum. 50’lerin sonu 60’ların başları Amerika için hayli ilginç yıllardı. Bir yandan yeni başlayan soğuk savaş bir yandan da Kore ve Vietnam girdapları Amerika’nın gündemindeydi. Ülkede “Amerikan Rüyası” diye tabir edilen geniş, rahat otomobilli, müstakil evli, refah içinde aile saadeti rüyaları sıkça reklamcılar tarafından Amerikan halkına pazarlanıyordu. Tabi ki bu rüyaya sahip olmak o kadar ucuz değildi. Doğal olarak da çok sayıda genç Amerikalı hayal kırıklığına uğradı ve tutunacak yeni bir dal aramaya başladı. Ona dayatılandan farklı bir yaşam şeklinin peşine düştü. İşte Bernbach bu damarı çok iyi yakaladı.

Kampanyanın satışları olumlu anlamda hemen etkiledi. Volkswagen Beetle’ın Amerika’daki satışları % 25 arttı ve bu o dönem için belki de hala bugün için muhteşem bir başarıydı. Bir diğer başarısı ise o dönem reklamcıları arasında bir kıskançlık krizine sebep olması. Bu reklam, reklamcılık tarihinde “Yaratıcılık Devrimi” olarak adlandırılan çağın başlangıcı sayılıyor aynı zamanda. 60’ların Amerika’sı ve çılgın reklamcılarını konu alana Mad Men adlı dizide “Think Small” kampanyası şöyle etki yaratmıştı. Türkçe altyazılısını bulamadım. Fakat Don Draper’ın şu cümlesi her şeyi anlatıyor: “Love it or hate it, the fact remains,we’ve been talking about this for the last 15 minutes.

Volkswagen Beetle’ın kaderinde bir diğer dönüm noktası belki de onu tüm dünyaya tanıtan olay, 1963 yılında yayınlanan Herbie filmi ve Amerika’dan çıkarak tüm dünyaya yayılan “Hippie” akımı oldu. Kısaca göz atalım Herbie’ye:

Özellikle 68 kuşağı olarak tabir edilen, savaş karşıtı, dans etmeyi ve gezmeyi seven, “Savaşma Seviş!” diyen bu gençlerle özdeşleşen bir otomobil haline gelen Beetle’ın, tüm dünyada milyonlarca hayranı oluştu. Beetle özgürlüğün, gezmenin, eğlencenin, gençliğin ve barışın sembolühaline geldi. Popüler kültür ve hippi kültürünün temel taşından biriydi artık. O bir ikondu.

20

 

21

 

1971 yılında teknolojik olarak ilerde, geniş ve donanımı kuvvetli Süper Beetle lanse edildi. Ayrıca 1967 yılında Meksika Puebla’da üretim başladı ve 30 Temmuz 2003’e kadar üretim kesintisiz sürdü. Avrupa’ya ve diğer ülkelere buradan ihracat yapıldı. 21.5 milyondan biraz daha fazla satılan namı değer tosbağa, tarihin en çok satılan otomobili durumunda.

THE LAST VW BEETLE EVER ROLLS OFF PRODUCTION LINE AT PUEBLA PLANT

Beetle’ın yeni versiyonu için kolları sıvayan Volkswagen, New Beetle’ı 1997 yılında concept olarak üretildi. Ardından günümüze kadar küçük oynamalarla Volkswagen The Beetle olarak geldi.

23

 

24

Ülkemizde yayınlanan son The Beetle reklamında da yeni Beetle’ın gücünü geçmişinden aldığı vurgulanıyor. Fiyatı hayli yüksek olsa da takipçileri peşinden gitmeye hazır. Bazı insanlar ise hala tosbağasından vazgeçemiyor. Volkswagen’in klasik Beetle’ın ruhunu yenisine aktarma konusunda hayli dikkatli olması gerekiyor. Yapılacak küçük bir yanlış yeni Beetle’ın kabulüne engel olabilir.

Bu otomobilin hikâyesi başlı başına bir serüven. Doğuşu, Amerika’ya geçişi ve dünyaya yayılışı…Marka ve marka kişiliği kavramlarını tanımlamak için mutlaka kullanılması gerekilen bir örnek. Sahiplerine sadık, çalışkan, sevimli bir kaplumbağa bu otomobil. Gerçekten de insan gördüğü zaman karşısında canlı bir varlık varmış gibi hissediyor. Zihnimizde yarattığı çağrışımlar tam da her markanın sahip olmak isteyeceği cinsten. Olumsuz hiçbir şey yok neredeyse. Evrensel geçerliliği olan gülümseten hisler besliyoruz bu sevimli kaplumbağaya.

25

 

26

“Think small” kampanyasının öncülüğünde Hippi kültürüyle harmanlanması onu dünyaca ünlü, ikon bir otomobil haline getirdi. Yüzyılın reklam kampanyası olarak gösterilen bu kampanya reklamcılığın yüz akıdır. Reklamcılık etiğini düşündüğümüzde böylesine güzel sonuçlara yol açmış kampanyalar yapmak hepimizin hedefidir. Belki de başarısının sebeplerinden biri de budur. Bu sevimli arkadaş ile anlatılacak daha çok şey vardır. Geri kalanı da gördüğünüz yerde yanına yaklaşarak kendiniz keşfedin. Eminim çok sıcak karşılayacaktır sizi.

27

Ayrıca Bernard Riger’in kaleme aldığı The People’s Car: A Global History of the Volkswagen Beetle adlı kitabında otomobilin tarihi ve onu ikon yapan reklamlar ayrıntılı şekilde anlatılıyor. Haberiniz olsun.

 

 

Kaynakça

http://www.porscheprototype.com/adolf-hitlers-manager-ferdinand-porsche.html

http://vwbeetlehistory.com/

http://autos.aol.com/gallery/vw-beetle-history/#!slide=50880&kgal_next

http://deutschvolkswagen.blogspot.com/

http://www.huffingtonpost.com/andrea-hiott/volkswagen-beetle-history_b_1199340.html#s604564&title=The_Beetles_original

http://www.fastcocreate.com/1682699/see-a-brief-cultural-history-of-an-auto-giant-the-volkswagen-beetle#3

http://www.popgive.com/2010/08/original-volkswagen-beetle-ads-trough.html

http://www.uniquecarsandparts.com.au/history_volkswagen.htm

http://ibnlive.in.com/photogallery/3800-2.html

http://www.examiner.com/article/a-look-at-elvis-presley-s-personal-cars-part-1-the-1950s

Paylaş
Anadolu Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Reklamcılık bölümünden 2013 yılında mezun oldum. Marka İletişimi ve Stratejik Planlama üzerine çalışmalar yapıyorum. Bu topraklarda dünya markası çıkarma gönüllüsüyüm. Ayrıca siyasete, bilime ve tarihe özel bir ilgim var.

2 YORUMLAR

CEVAPLA